Zoekwoordonderzoek doen: van losse ideeën naar een zoekwoordkaart

Zoekwoordonderzoek is uitzoeken met welke woorden mensen naar jouw dienst of product zoeken. Je verzamelt die woorden, kijkt hoe vaak erop gezocht wordt en kiest per pagina van je site het woord waar die pagina voor bedoeld is.

Een zoekwoord is alles wat iemand in de zoekbalk typt. Dat kan één woord zijn, zoals 'loodgieter', of een hele vraag, zoals 'wat kost een nieuwe cv-ketel plaatsen'. Vakmensen noemen het ook keywords.

Je doet dit onderzoek als eerste, omdat de rest van SEO erop leunt. Je titels, je koppen, je teksten en je menu volgen allemaal uit deze lijst. Wie hier een middag in steekt, schrijft daarna maanden gericht.

Veel ondernemers schrijven vanuit hun vak. Een installateur zegt 'hr-combiketel', zijn klant typt 'nieuwe cv ketel'. Zoekwoordenonderzoek haalt dat verschil boven water en laat je schrijven in de woorden van de klant.

Voor een goed zoekwoordonderzoek heb je een rekenblad en een handvol gratis hulpmiddelen nodig. Betaalde programma's besparen tijd bij grote sites. Voor een mkb-site met tien tot veertig pagina's kom je met de gratis set heel ver.

De Zoekwoordplanner toont bij een account met weinig advertentiebudget een bandbreedte, zoals 100 tot 1.000 zoekopdrachten per maand. Dat is genoeg om woorden onderling te vergelijken. Welke programma's verder helpen, lees je in hoofdstuk 13 over SEO-tools.

Open een leeg rekenblad en schrijf twintig minuten lang alles op wat een klant zou kunnen typen. Denk aan je diensten, je producten, de problemen die je oplost en de vragen die je elke week aan de telefoon krijgt.

Gebruik de woorden van de klant. Blader door je mailbox, je WhatsApp-berichten en je reviews en neem de formuleringen letterlijk over. Een klant schrijft 'lekkage in de badkamer', dus dat komt op je lijst.

1. Diensten en productenElke dienst als los woord: 'cv-ketel vervangen', 'afvoer ontstoppen', 'badkamer renoveren'.
2. ProblemenWat er misgaat bij de klant: 'kraan lekt', 'verwarming wordt lauw', 'wc loopt door'.
3. VragenAlles wat begint met wat, hoe, wanneer en hoeveel: 'wat kost een loodgieter per uur'.
4. PlaatsenJe werkgebied: je eigen plaats, de wijken en de dorpen eromheen.
5. Soorten en merkenVarianten die klanten noemen: 'Remeha ketel', 'inloopdouche', 'balayage', 'eikenhouten tafel'.

Een startlijst van dertig tot vijftig regels is een mooi begin. Volledigheid komt in de volgende stappen. Nu telt alleen dat je vertrekt vanuit wat klanten echt zeggen.

Google laat gratis zien waar mensen op zoeken. Open een privévenster in je browser, zodat je eigen zoekgeschiedenis de resultaten minder kleurt, en typ de woorden van je startlijst een voor een in.

1. Suggesties tijdens het typenTyp 'loodgieter' en een spatie. Google vult aan met wat anderen vaak zoeken, zoals een plaats, 'spoed' of 'tarief'. Noteer alles wat bij je bedrijf past.
2. Het alfabetTyp je zoekwoord en daarna een a, een b, een c. Elke letter geeft nieuwe aanvullingen. Tien minuten werk levert zo tientallen ideeën op.
3. Mensen vragen ookHet blok met vragen midden in de resultaten. Elke vraag is een kopje of een veelgestelde vraag voor je pagina.
4. Suggesties onderaanOnder de laatste resultaten staan verwante zoekopdrachten. Vaak vind je hier synoniemen die je zelf vergat.
5. Vraagwoorden vooraanZet 'hoe', 'wat kost' of 'beste' voor je zoekwoord en kijk wat Google aanvult.

Zo vind je zoekwoorden die rechtstreeks uit het zoekgedrag komen. Google toont de suggesties op basis van echte zoekopdrachten, dus elk idee op je lijst is door mensen getypt.

Heb je al een website, open dan Google Search Console en ga naar Prestaties, Zoekresultaten. Onder het tabblad Zoekopdrachten staan de woorden waarop je site verscheen, met het aantal vertoningen, klikken en je gemiddelde positie.

Zet de periode op zestien maanden en sorteer op vertoningen. Woorden met veel vertoningen en een positie tussen 8 en 20 zijn je snelste winst: Google koppelt je er al aan, en een betere pagina tilt je naar de eerste resultaten.

Open daarna de Zoekwoordplanner in Google Ads en kies 'Nieuwe zoekwoorden ontdekken'. Vul een paar woorden van je lijst in, stel Nederland en Nederlands in en bekijk de ideeën. Je kunt ook het webadres van een concurrent invullen.

Staat je site pas kort online, dan is Search Console nog leeg. Sla die stap dan over en kom er na drie maanden op terug. In hoofdstuk 7 koppel je Search Console stap voor stap.

Zoekvolume is het gemiddelde aantal zoekopdrachten per maand op een zoekwoord, meestal gemeten over een jaar en per land. Zet het volume in een eigen kolom achter elk woord op je lijst.

Lees het getal als een schatting. Elke tool rekent anders en rondt af, dus de ene tool toont 320 en de andere 500 voor hetzelfde woord. Gebruik het volume om woorden met elkaar te vergelijken en kies de sterkste variant.

Kijk ook naar het seizoen. Op 'airco installeren' wordt in juni veel meer gezocht dan in januari. Google Trends laat die golf zien. Publiceer een seizoenspagina twee tot drie maanden voor de piek, dan heeft Google tijd om hem op te nemen.

Voor een lokaal bedrijf is een laag getal heel gewoon. 'Kapper Maasdam' heeft een klein volume, en elke zoeker is een mogelijke klant uit je eigen dorp. Tien bezoekers die willen boeken zijn meer waard dan duizend lezers uit het hele land.

Zoekintentie is het doel achter een zoekopdracht. Wil iemand iets weten, een bepaalde site bereiken, aanbieders vergelijken of meteen kopen of boeken? Google toont per zoekwoord het soort pagina dat bij dat doel past.

Daarom is zoekintentie de belangrijkste kolom in je rekenblad. Een pagina die bij de intentie past, heeft een eerlijke kans. Een prachtige dienstpagina op een zoekwoord waar Google alleen uitlegartikelen toont, blijft vaak ver achter.

Een zoekwoord kan twee intenties mengen. Bij 'cv-ketel vervangen' wil de een de prijs weten en de ander een monteur boeken. Een dienstpagina met een helder prijsblok en een afspraakknop bedient dan beide groepen.

De snelste toets is zelf zoeken. Typ het zoekwoord in een privévenster en bekijk de eerste tien resultaten. Google heeft miljoenen zoekers op dit woord zien klikken en toont wat hen het best hielp.

1. Welk soort pagina's staan er?Tel de dienstpagina's, productpagina's, blogs en vergelijkers. De meerderheid bepaalt welk soort pagina jij maakt.
2. Staat er een kaart met bedrijven?Dan is het zoekwoord lokaal en telt je Google Bedrijfsprofiel zwaar mee. Dat is hoofdstuk 9 en 10.
3. Staat er een AI-overzicht bovenaan?Dan zoekt men vooral een antwoord. Geef op je pagina een kort, feitelijk antwoord in de eerste alinea.
4. Welke vragen keren terug?Koppen die bij drie of meer resultaten voorkomen, horen ook op jouw pagina.
5. Hoe oud en hoe lang zijn de pagina's?Dat geeft je de lat voor diepgang en actualiteit.

Schrijf de intentie in je rekenblad achter het zoekwoord, samen met het soort pagina dat je zag. Twee minuten per zoekwoord voorkomt weken schrijven aan een pagina die naast de vraag zit.

Long tail zoekwoorden zijn langere, specifieke zoekopdrachten van drie of meer woorden. Per stuk hebben ze een bescheiden zoekvolume. Samen vormen ze een groot deel van alle zoekopdrachten, en de concurrentie is er een stuk lichter.

Neem een webshop in houten meubels. Op 'eettafel' concurreer je met de grootste ketens van Nederland. Op 'ronde eiken eettafel 120 cm' is het veld klein, en de zoeker weet al precies wat hij wil. Die bezoeker koopt eerder.

Voor een startende site zijn long tail zoekwoorden de slimste eerste keuze. Je bouwt er bezoek en vertrouwen mee op. Vanuit die basis groei je naar de bredere woorden.

Een zoekwoord is pas een goede keuze als je er ook kunt scoren. Zoek het woord op en bekijk wie er op de eerste pagina staat. Je ziet in een minuut of het veld bij jouw site past.

Staan er alleen landelijke ketens, grote vergelijkers en overheidssites, dan is dat woord een doel voor later. Staan er bedrijven van jouw formaat, forums of dunne pagina's, dan ligt er een kans.

1. Wie staan er?Lokale bedrijven en kleine webshops in de top 10 betekenen: haalbaar voor jou.
2. Hoe goed zijn de pagina's?Korte, verouderde of trage pagina's kun je verslaan met een betere pagina.
3. Past de titel precies?Missen alle resultaten het letterlijke zoekwoord in hun titel, dan is dat een opening.
4. Wat zegt de tool?Ubersuggest, Semrush en Ahrefs geven een moeilijkheidsscore van 0 tot 100. Gebruik hem als richting en kijk altijd zelf naar de resultaten.

Geef elk zoekwoord in je rekenblad een cijfer voor haalbaarheid: 1 voor makkelijk, 2 voor gemiddeld, 3 voor zwaar. Begin met de enen die ook een duidelijke koopintentie hebben.

Je lijst telt nu makkelijk honderd regels. Tijd om te groeperen. Zoekwoorden met dezelfde intentie horen bij elkaar op één pagina. 'Cv-ketel vervangen', 'nieuwe cv ketel plaatsen' en 'ketel laten vervangen' zijn één onderwerp.

De toets is weer Google. Zoek twee woorden op en vergelijk de eerste tien resultaten. Staan er grotendeels dezelfde pagina's, dan ziet Google ze als één onderwerp en volstaat één pagina. Verschillen de resultaten sterk, dan verdient elk woord een eigen pagina.

Kies per groep één hoofdzoekwoord: meestal de variant met het hoogste zoekvolume die precies bij je aanbod past. De overige woorden worden bijzoekwoorden. Die verwerk je in tussenkoppen en in de tekst.

Houd één regel vast: elk zoekwoord staat op precies één pagina. Twee pagina's op hetzelfde woord concurreren met elkaar, en Google wisselt dan tussen beide. Vakmensen noemen dat kannibalisatie.

De zoekwoordkaart is het eindproduct van je zoekwoordonderzoek. Het is een tabel met per pagina het webadres, het hoofdzoekwoord, de bijzoekwoorden, de intentie en de status. Hieronder een deel van de kaart van een fictieve loodgieter in Dordrecht, met voorbeeldgetallen.

Voeg een kolom 'status' toe met bestaat, verbeteren of nieuw. Zo wordt de kaart meteen je werklijst. Bewaar hem op een vaste plek, want in hoofdstuk 3 en 4 gebruik je hem bij elke titel en elke tekst.

Een kapsalon in Zwijndrecht start met diensten en plaats: 'kapper Zwijndrecht', 'herenkapper Zwijndrecht', 'balayage Zwijndrecht'. Elke behandeling met eigen zoekvraag krijgt een eigen pagina. Vragen als 'hoe vaak haar laten bijpunten' worden blogartikelen die naar de boekpagina linken.

Een webshop werkt in lagen. De categoriepagina pakt het brede woord, zoals 'eiken eettafels'. Subcategorieën en filters pakken de varianten, zoals 'ronde eiken eettafel'. De productpagina pakt de exacte naam met maat en kleur.

Bij een webshop let je extra op woorden met koopintentie: 'kopen', 'bestellen', 'online', 'aanbieding' en maten of modelnummers. Die woorden zet je op categorie- en productpagina's. Woorden met 'hoe' en 'welke' horen in een koopgids of blog.

In hoofdstuk 12 werken we de aanpak voor webshops verder uit, met categorieën, filters en productteksten.

ChatGPT, Claude en Gemini zijn sterke hulpjes bij zoekwoordenonderzoek. Ze denken snel mee over varianten, synoniemen en vragen van klanten. Vraag bijvoorbeeld: 'Geef vijftig zoekopdrachten die iemand typt die een kapper voor krullen zoekt in een middelgrote stad.'

Laat AI ook je lijst ordenen. Plak je zoekwoorden in het gesprek en vraag om groepen per zoekintentie, met een voorstel voor de pagina per groep. Dat scheelt een uur sorteren.

Haal de cijfers altijd uit een meetbron. Een taalmodel schat zoekvolume op gevoel, en dat getal klopt zelden. Controleer elk idee daarom in de Zoekwoordplanner of in Search Console en toets de intentie in de echte zoekresultaten.

Deze vijf valkuilen zien we het vaakst bij ondernemers die voor het eerst zoekwoorden vinden en kiezen. Bij elk staat de aanpak die wel werkt.

1. Alleen op volume kiezenWeeg altijd drie dingen samen: volume, intentie en haalbaarheid. Een klein woord met koopintentie wint het vaak.
2. Vaktaal gebruikenSchrijf in de woorden van de klant. Vaktermen leg je kort uit in de tekst.
3. Alles op de homepage zettenGeef elke dienst een eigen pagina met een eigen hoofdzoekwoord.
4. De plaatsnaam vergetenVoor lokale bedrijven hoort de plaats in het zoekwoord, de titel en de tekst.
5. Eén keer onderzoeken en klaarPlan elk kwartaal een halfuur om de kaart bij te werken met nieuwe zoekopdrachten uit Search Console.

Zoekgedrag verandert. Er komen nieuwe producten, nieuwe regels en nieuwe vragen. Open daarom elk kwartaal Search Console en bekijk onder Zoekopdrachten welke woorden erbij kwamen.

Staat een nieuw woord op positie 15 en past het bij een bestaande pagina, voeg het dan toe als tussenkop met een alinea uitleg. Valt het buiten al je bestaande pagina's, dan heb je een idee voor een nieuwe pagina.

Noteer in je kaart ook de positie van elk hoofdzoekwoord en de datum. Zo zie je na een halfjaar zwart op wit wat je werk opleverde. Hoe je posities meet, staat in hoofdstuk 14.

Bij Delta Six begint elke website met dit onderzoek. De zoekwoordkaart bepaalt het menu, de pagina's en de koppen. Maandelijkse SEO zit standaard in het pakket, dus de kaart groeit mee met wat Search Console laat zien.

Wij bouwen jouw custom website helemaal gratis. Je ziet hem in een online showcase van 15 minuten en je betaalt pas als je tevreden bent. Kies je voor ons, dan staat je site binnen twee weken live.

• Maak een rekenblad met de kolommen zoekwoord, zoekvolume, zoekintentie, haalbaarheid, pagina en status.
• Schrijf dertig tot vijftig zoekwoorden op in de taal van je klant: diensten, problemen, vragen en plaatsen.
• Typ elk startwoord in Google en noteer de suggesties tijdens het typen.
• Neem de vragen uit 'Mensen vragen ook' over als ideeën voor koppen en veelgestelde vragen.
• Exporteer de zoekopdrachten uit Search Console en markeer de woorden op positie 8 tot 20.
• Zoek per zoekwoord het zoekvolume op in de Zoekwoordplanner.
• Controleer seizoenswoorden in Google Trends en noteer de piekmaand.
• Bepaal per zoekwoord de zoekintentie door de eerste tien resultaten te bekijken.
• Voeg per dienst minstens drie long tail zoekwoorden toe.
• Geef elk zoekwoord een cijfer voor haalbaarheid: 1, 2 of 3.
• Groepeer zoekwoorden met dezelfde intentie en kies per groep één hoofdzoekwoord.
• Vul de zoekwoordkaart in: elk zoekwoord op precies één pagina.
• Markeer per pagina de status: bestaat, verbeteren of nieuw.
• Zet een afspraak in je agenda om de kaart elk kwartaal bij te werken.